👉 Bệnh dại là bệnh truyền nhiễm được ghi nhận khoảng 3000 năm trước do virus dại gây ra, lây từ động vật sang người. Con đường lây chủ yếu là qua vết cắn, vết xước hoặc khi nước bọt của động vật mắc bệnh tiếp xúc với vết thương hở. Bệnh dại ảnh hưởng trực tiếp đến hệ thần kinh trung ương, gây viêm cấp tính ở não và tủy sống. 

 

Tại Việt Nam, chó là nguồn lây chính, ngoài ra còn có mèo và một số động vật hoang dã. Điều đáng sợ là khi các triệu chứng xuất hiện, tỷ lệ tử vong gần như 100% và hiện nay chưa có phương pháp điều trị đặc hiệu.

 

BẠN BIẾT GÌ VỀ VIRUS DẠI?

Virus dại loài điển hình của chi Lyssavirus, thuộc họ Rhabdoviridae, nhóm Baltimore V, có bộ gen RNA sợi đơn và lớp vỏ lipid bao quanh. 

 

Đây là loại virus khá “yếu” ở ngoài môi trường. Virus dại dễ bị tiêu diệt bởi xà phòng, chất tẩy rửa, cồn, nhiệt độ cao, tia UV.

Bệnh dại có thời gian ủ bệnh không cố định, rất khó dự đoán:

🕒 Thường gặp: 1 – 3 tháng

⚡ Ngắn nhất: khoảng 9 ngày

🐢 Có thể kéo dài: vài năm 

Khoảng thời gian này phụ thuộc vào:

–        Kích thước, mức độ nghiêm trọng và vị trí vết cắn (vết cắn ở cổ có thể triệu chứng vài ngày, vết cắn tứ chi ủ bệnh dài hơn)

–         Khoảng cách từ vết cắn đến não (khoảng cách mà virus di chuyển đến hệ thần kinh trung ương)

–         Số lượng virus xâm nhập (vết cắn càng lớn, mức độ lây nhiễm càng cao)

👉 Trẻ em thường có thời gian ủ bệnh ngắn hơn người lớn

 

📌 PHÁT HIỆN BỆNH DẠI NHƯ THẾ NÀO?

Chẩn đoán chủ yếu dựa vào:

–         Triệu chứng lâm sàng điển hình

–         Tiền sử phơi nhiễm (bị động vật cắn/liếm vết thương)

–         Ngoài ra còn có các xét nghiệm hỗ trợ chẩn đoán: FAT, RT-PCR, ELISA. 

[1] World Health Organization. Rabies in Viet Nam. 

[2] Health and consumers directorate (2014). Programmes for the eradication, control and monitoring of certain animal diseases and zoonoses.

[3] Family Medical Practice Vietnam. Increasing recorded incidence of the “zombie disease” rabies in Việt Nam.